Przejdź do treści

Jak przygotować się do badania

Standardowe warunki przygotowania pacjenta do badań

W trosce o jakość i wiarygodność oraz zapewnienie poprawnej interpretacji wyniku zaleca się przestrzeganie kilku ogólnie obowiązujących zasad.

 

Przygotowanie pacjenta do pobrania krwi:

  • Na pobranie krwi należy zgłosić się rano, najlepiej między godziną 7:30 a 10:00. W przypadku badań pilnych i/lub na zlecenie lekarza dopuszcza się możliwość pobrania krwi w innych porach dnia.
  • Pacjent powinien być na czczo tzn. po minimum 10-12 godzinnym wstrzymaniu się od przyjmowania posiłków i płynów. Po przespanej nocy.
  • W przypadku przyjmowania leków, pacjent powinien skonsultować z lekarzem czas ich zażycia w dniu pobrania.
  • Przy monitorowaniu leku, krew pobieramy przed kolejną dawką.
  • Krew powinna być pobrana po kilkuminutowym odpoczynku, należy unikać wysiłku fizycznego.

 

Przygotowanie pacjenta do badania ogólnego moczu :

mocz należy pobrać do jednorazowego pojemnika do badania moczu (dostępny w aptece), w przypadku dzieci dopuszcz się pobranie moczu do specjalnych jednorazowych woreczków (dostępne w aptece)

– Przed pobraniem moczu do badań laboratoryjnych należy unikać wysiłku fizycznego.

– co najmniej jeden dzień przed planowanym badaniem zleca się zachowanie abstynencji płciowej.

– nie zaleca się pobierania moczu do badań laboratoryjnych w trakcie krwawienia miesięcznego oraz 2-3 dni przed i po menstruacji.

– mocz do badań laboratoryjnych należy pobrać z zachowaniem ogólnie obowiązujących zasad higieny (po uprzednim obmyciu narządów płciowych). Nie urzywać środków odkażających.

– mocz należy dostarczyć do Pracowni Diagnostyki Laboratoryjnej (Laboratorium) nie później niż 2 godziny po oddaniu moczu

 

Przygotowanie pacjenta do badania ogólnego kału:

kał należy pobrać do jednorazowego pojemnika (dostępny w aptece)

– Przed oddaniem kału należy całkowicie opróżnić pęcherz moczowy.

–  pobrać próbkę wielkości orzecha laskowego z kilku miejsc

 

Przygotowanie pacjenta do badania hormonów płciowych:

  1. pobierać w określonym dniu cyklu miesięcznego (wg wskazań lekarza)
  2. przygotowanie do badania:

– prolaktyna (PRL)

  • można oznaczać we wszystkich dniach cyklu miesięcznego, najczęściej oznaczana jest pomiędzy 5 a 7 dniem cyklu
  • w noc poprzedzającą badanie należy utrzymać wstrzemięźliwość seksualna
  • badanie należy wykonać po co najmniej dwóch godzinach od wstania z łóżka z uwagi na rytm dobowy – największe wydzielanie między godzinami 5 – 7 rano.
  • krew na badania najlepiej pobrać między godziną 10 a 12.

– progesteronu

– badanie wykonujemy pomiędzy 21 a 23 dniem cyklu, w przypadku gdy cykl miesięczny trwa 28 dni

 

 

STANDARDOWE WARUNKI POBIERANIA KRWI DO BADAŃ

  • pobierać bezwzględnie na czczo z uwagi na zmiany po posiłku:

glukoza, test tolerancji glukozy, insulina, peptyd C, parametry gospodarki lipidowej (Trójglicerydy, cholesterol-HDL), fosfor, kortyzol, kwas foliowy

  • pobierać rano z uwagi na rytm dobowy:

Żelazo                 Fosfor                           Potas

Kortyzol             Prolaktyna                   FSH

LH                       Estriol                          TSH

PTH                    Testosteron                 DHEAS

 

  • zalecana się pobieranie rano na czczo:

parametry koagulologiczne (PT, APTT, fibrynogen)

magnez, wapń

mocznik, kreatynina, kwas moczowy,  białko całkowite

prolaktyna

bilirubina, AST, ALT, fosfataza alkaliczna, cholesterol-LDH

OB, Morfologia krwi obwodowej

 

Instrukcja wykonania doustnego testu tolerancji glukozy zgodnie z zaleceniami WHO

 

WYMAGANA JEST SKIEROWANIE OD LEKARZA

  1. Trzy dni przed wykonaniem testu normalna dieta bez ograniczeń, bogata w węglowodany, przynajmniej 150 g dziennie
  2. zalecana około 12 godzin (8-14 godzin) karencja pokarmowa, wskazane jest niepalenie papierosów 8 godzin przed testem oraz 2 godziny przed badaniem nie należy wykonywać ciężkiej pracy
  3. Test należy wykonać co najmniej 3 dni po menstruacji, 14 dni od zakończenia ostrej choroby
  4. Trzy dni przed testem należy odstawić leki zaburzające wynik badania (zgodnie z zaleceniem lekarza): amiodaron, β-blokery, kortykosteroidy, doustne leki antykoncepcyjne, niesterydowe leki przeciwreumatyczne, leki moczopędne(tiazydy), leki przeczyszczające, benzodiazepiny, salicylany, leki psychotropowe, pentamidyne, inhibitorymonoaminooksydazy, kwas nikotynowy, izoniazyd, rezerpine.
  5. Test należy wykonać w godzinach porannych, zaczynając od oznaczenia glikemii na czczo we krwi pobranej z żyły łokciowej
  6. Test wykonujemy jeżeli poziom glikemii na czczo nie przekroczył stężenia 126 mg/dl
  7. Roztwór glukozynależy wypić w ciągu 4 minut:

– dorośli 75 g bezwodnej glukozy rozpuszczonej w 250-300 ml wody

– Dzieci  1,75 g/kg m.c. do 75 g   rozpuszczonej w 250-300 ml wody

  1. W trakcie trwania testu pacjent powinien wstrzymać się od przyjmowania posiłków i napojów, palenia papierosów oraz ograniczyć aktywność ruchową
  2. W trakcie testu nie wolno oddalać się z miejsca przeprowadzenia badania, a złe samopoczucie natychmiast zgłosić personelowi laboratorium.
  3. Po 60 i/lub po 120 minutach od podania roztworu glukozy pobieramy ponownie krew w celu oznaczenia glikemii

 

Instrukcja wykonania doustnego testu stymulacji metoklopramidem (Prolaktyna)

 

WYMAGANE JEST SKIEROWANIE OD LEKARZA

  1. Test wykonujemy na czczo w godzinach rannych ze względu na dobowy rytm wydzielania protaktyny. Badanie należy wykonać 2 godziny po wstaniu z łóżka po przespanej nocy, bez stresu.

– Wpływ na fałszywy wynik badania ma także wpływ pobudzanie brodawek sutkowych i aktywnośc seksualna na 12 godzin przed badaniem.

  1. Pobieramy krew w celu oznaczenia protaktyny:

– przed podaniem tabletki

– 60 minut po doustnym podaniu 10 mg metoklopramudu

  1. W czasie testu pacjent powinien zachować normalną aktywność fizyczną- nie leżeć, ale także nie wykonywać żadnej pracy
  2. Zaleca się wykonanie testu w fazie lutealnej

 

Instrukcja przygotowania pacjenta do pobrania moczu do badania

  1. Przed pobraniem moczu nie zaleca się:

– skrajnego ograniczenia lub zwiększonego wysiłku fizycznego

– badań w okresie menstruacji u kobiet

  1. Mocz pobieramy po dokładnym umyciu okolic ujścia cewki moczowej, z wyjątkiem niektórych badań bakteriologicznych (Chlamydia trachomatis)
  2. Mocz należy pobrać z tzw. środkowego strumienia: pierwszą porcję moczunależy oddać do toalety, następną porcję około 50 ml oddać do jednorazowego pojemnika (dostepny w aptece)
  3. Pojemnik dokładnie zakręcić i podpisać imieniem i nazwiskiem.
  4. mocz należy dostarczyć do Pracowni Diagnostyki Laboratoryjnej (Laboratorium) nie później niż 2 godziny po oddaniu moczu
  5. Mocz u niemowlaków pobieramy do specjalmych jednorazowych woreczków (dostępne w aptece)

 

Instrukcja wykonania  dobowej zbiórki moczu

  1. Mocz należy zbierać do suchego, czystego, naczynia jednokrotnego uzytku ok. 2 – 2,5 l (dostepny w aptece)
    2. Zbiórkę należy rozpocząć w godz. rannych (np. 7.00) i zakończyć dnia następnego o tej samej godzinie:

– pierwszą poranną porcję moczu odrzucić (oddać do toalety)

– wszystkie następne porcje moczu zbierać do przygotowanego naczynia łącznie z porcją poranną z dnia następnego

  1. przez cały czas zbiórki pojemnik z moczem przechowywać w ciemnym i chłodnym miejscu
  2. po zakończeniu zbiórki całość zebranego moczu zmierzyć i zapisać objętość (w mililitrach)

mocz wymieszać i porcję 30 – 50 ml odlać do jednorazowego pojemnika do badania moczu (dostepny w aptece) i dostarczyć do laboratorium

  1. Podczas prowadzenia zbiórki zachować ogólnie przyjęte zasady higieny.

 

Uwaga:
Jeżeli z jakiejś przyczyny choćby jedna porcja moczu, oddana w czasie dokonywanej zbiórki, nie została przeniesiona do pojemnika przeznaczonego do zbierania moczu, badanie nie będzie dokładne. W takim przypadku należy ponownie przeprowadzić zbiórkę w moczu w innym dniu.

 

Instrukcja przygotowania pacjenta do pobrania nasienia na badanie ogólne

  1. Konieczne jest wcześniejsze uzgodnienie terminu badania;
  2. Pacjent powinien zachować wstrzemięźliwość płciową od 2 do 7 dni przed datą badania;
  3. Materiał należy pobrać metodą masturbacji, po uprzednim dokładnym umyciu narządów płciowych;
  4. Materiał należy oddać do jałowego pojemnika (dostępny w aptece); pojemnik z pobranym materiałem należy dokładnie opisać i jak najszybciej (do 0,5 godziny) dostarczyć do laboratorium (temp. Transportu 20-40 °C);
  5. Podać dokładną godzinę pobrania.

 

Instrukcja przygotowania pacjenta do diagnozowania hiperlipidemii

  1. W okresie 1-2 tygodni przed badaniem należy stosować normalną dietę i zachować stałą masę ciała (unikać głodówki) oraz dotychczasowy tryb życia, nie wykonujemy badania w okresie trwającej choroby

– 3 tygodnie po przebyciu łagodnych chorób

– 6 tygodni po przebyciu: ostrych chorób, zawału serca, zabiegu chirurgicznego

  1. Nie należy spożywać alkoholu 2-3 dni przed badaniem
  2. Zalecana jest 12 godzinna karencja pokarmowa, ostatni posiłek to sucha bułka i herbata
  3. Nie należy przyjmować leków wpływających na gospodarkę lipidową.
  4. Pobieramy krew na czczo. Oznaczenia wykonujemy w surowicy krwi żylnej

 

Instrukcja pobieranie próbki kału

 

  1. Pojemnik jednorazowego użytku przeznaczony na próbki kału opisać imieniem i nazwiaskiem pacjenta.
  2. Pobrać z próbki kału ilość odpowiadającą wielkości orzecha laskowego z dwóch lub trzech różnych miejsc.
  3. Pojemnik szczelnie zamknąć.

4.Próbkę należy dostarczyć do laboratorium w przeciągu 2 godzin, w przypadku dłuższego przechowywania umieścić w chłodnym miejscu.

 

Wymaz okołoodbytniczy-badanie w kierunku obecności jaj owsika

  1. Pasek przezroczystego przylepca celofanowego długości 5-6 cm i szerokości 2 cm przykłada się lepką stroną do fałdu odbytu, delikatnie przyciska na całej szerokości, a następnie tą samą stronę przykleja na mikroskopowe szkiełko podstawowe.

2.Wymaz należy wykonać około 2 godzin po zaśnięciu dziecka lub rano zaraz po przebudzeniu.